15 NUMMER 2 / MAART 2025 VERHARDINGEN derland in te rijden. Dat gaan we nu elk jaar doen. Dat levert voor (weg)beheerders veel interessant vergelijkingsmateriaal op.” AI-MODELLEN De auto’s rijden van ongeveer februari tot eind september. “Het weer is bepalend en je hebt voldoende lichtinval nodig. Maar met zestien auto’s kunnen we in de beschikbare tijd elk jaar heel Nederland doen.” Daarbij zijn uit de data ook streetortho-foto’s te genereren. “Dat zijn beelden alsof je loodrecht op het wegdek kijkt. Zeg maar zoals een luchtfoto, maar dan met een veel hogere resolutie. En zonder dat obstakels zoals boomkronen het zicht belemmeren.” AI-InfraSolutions heeft AI inmiddels getraind op de data voor verkeersborden, lichtmasten, putten en kolken, straatmeubilair, geleiderails, wegmarkeringen, bomen en soort bedekking, zoals asfalt, klinkers, gras, et cetera. Dat laatste kan bijvoorbeeld het plannen van (graaf)werkzaamheden vergemakkelijken. RESOLUTIE VERSUS ZWAARTE VAN DATA Wat er nog niet standaard in zit is schade aan asfaltverhardingen. “Daar zijn we wel mee bezig. Maar asfaltschades hebben een hoge mate van detail, waarvoor je beelden met een hoge resolutie nodig hebt. Bijvoorbeeld om rafeling van asfalt te zien. Dat zien onze standaard camera’s niet. We hebben nu wel voor specifieke projecten een auto uitgerust met losse hoge resolutie camera’s die speciaal op het wegdek gericht zijn. Maar eigenlijk willen we dat niet. We willen alle benodigde informatie kunnen aflezen uit één set data. Tegelijk wil je de verzamelde data ook weer niet te zwaar maken want dan heb je veel extra opslag- en rekencapaciteit nodig. Daarom hebben we hiervoor een nieuwe 360 graden 180 megapixel camera ontwikkeld die we nu testen en verbeteren.” “We hebben onze AI-modellen voor Nederland zelf ontwikkeld op basis van Nederlandse data. En we controleren de data ook zelf. Bij een nieuw model controleren we heel veel; bij een al getraind model met een hoge mate van betrouwbaarheid blijven we steekproefsgewijs controleren. Die controles leiden weer tot nieuwe input voor het AI-model. Niet onbelangrijk: we plaatsen onze data in een private cloudomgeving in Nederland. Wij vinden dat lokale data, lokaal moet staan. Met de komende European Cloud wordt dit steeds belangrijker. Ik vind dat overheden en maatschappelijke organisaties te gemakkelijk informatie plaatsen in clouds die in handen van andere landen zijn, zoals Amerikaanse organisaties. Als ze dat ooit zouden willen, kan Amerika die gegevens inzien. We moeten daar veel alerter in zijn.” WORKFLOW ONDERSTEUNEN AI-InfraSolutions biedt de panoramabeelden en puntenwolken en de informatie uit deze data aan onder meer aannemers, advies- en ingenieursbureaus, overheden en andere (weg)beheerders aan. De eerste keer dat die hier gebruik van maken, zullen ze vooral moeten vergelijken met wat er in hun eigen database staat aan informatie. Daarnaast is het mogelijk om bijvoorbeeld alle verkeersborden met schade te bekijken of wegmarkeringen van verslechterde kwaliteit. De tweede keer zullen de verschillen ten opzichte van de vorige inspectie geautomatiseerd aangeleverd worden. In de toekomst wil AI-InfraSolutions een en ander nog verder ontwikkelen: “Basis van AI-InfraSolutions zijn natuurlijk onze AI-modellen. Als er brede vraag is naar andere type assets, dan zullen we die AI-modellen ook gaan trainen. Denk bijvoorbeeld ook aan gevelreclame en billboards. Wat we bovenal willen is de workflow van de assetmanager gemakkelijk maken. Daar hoort ook bij dat onze data te importeren zijn in de verschillende beheerpakketten die beheerders gebruiken, zodat ze daar bijvoorbeeld ook een werkorder uit kunnen genereren. Ook willen we onze modellen verder ontwikkelen. Als computersystemen nog sneller en slimmer worden, moet het mogelijk worden dat je gewoon een vraag stelt aan onze software en dat AI je dan antwoord geeft vanuit de beschikbare data.” NEDERLAND ALS PROEFTUIN AI-InfraSolutions heeft ook een internationale visie. “We willen onze soft- en hardware en onze kennis beschikbaar stellen aan andere partijen in andere landen. Zij kunnen ditzelfde dan daar gaan uitrollen met onze end-to-end oplossing. Met daarbij wel als onderdeel van het concept dat de data in lokale datawarehouses naar keuze moet komen te staan. In Nederland doen we dit dus allemaal zelf. Dat is voor ons eigenlijk een proeftuin om onze kennis op te bouwen en lessen te leren.” In zijn algemeenheid wordt gesteld dat AI de arbeidsmarkt gaat veranderen: wat de een als positief ziet en de ander als negatief. Jasper. “Ik snap wel dat er een bepaalde angst is. Om te beginnen wil ik er op wijzen dat we in een periode zitten van schaarste op de arbeidsmarkt. Goed opgeleide domeinexperts zijn moeilijk te vinden en stromen uit vanwege pensioen. Onze AI-modellen zorgen er voor dat de expert juist kan doen waar zijn expertise ligt. Die ligt niet in het verzamelen van data maar begint pas daarna: bij het beoordelen. Dat kan hij nu veel beter en veel meer doen vanachter zijn bureau. Verder biedt AI juist ook nog weer nieuwe kansen op de arbeidsmarkt. Wij werken samen met een bedrijf dat mensen met afstand tot de arbeidsmarkt inzet voor het trainen van AI-modellen.” Daarbij is Jasper er ook van overtuigd dat AI gaat zorgen voor een beter beheer van de openbare ruimte tegen lagere kosten. “2026 wordt genoemd als ravijnjaar voor gemeenten, waarin ze veel minder geld krijgen van het Rijk. Hoe ga je met minder geld dan toch datgene blijven doen wat belangrijk is? Ik ben ervan overtuigd dat onze manier van werken veel kostenefficiënter is en daar belangrijk aan kan bijdragen.” Jasper Geven: “Ik ben ervan overtuigd dat onze manier van werken veel kostenefficiënter is en er belangrijk aan kan bijdragen dat bijvoorbeeld gemeenten kunnen blijven doen wat belangrijk is.” AI-InfraSolutions heeft inmiddels 25 camera-auto’s rondrijden. Uit de data zijn allerlei verschillende objecten afleesbaar, zoals lichtmasten en wegmarkeringen.
RkJQdWJsaXNoZXIy NTI5MDA=