61 NUMMER 4 / SEPTEMBER 2026 MKB INFRA NIEUWS COLUMN philip van nieuwenhuizen Verdienmodel Al jaren hebben de midden- en kleinbedrijven in bouw en infra het gevoel dat de zogenaamde indirecte kosten van hun projecten jaar na jaar stijgen. En dat zonder dat die kosten noemenswaardig bijdragen aan hun product of de kwaliteit daarvan. Recent heb ik cijfers gezien die dat ook voor nieuwbouwprojecten in de infrastructuur en dus voor de opdrachten van grote GWW-bedrijven bevestigen. Ooit heb ik voor een fles wijn gewed dat dit meer dan 50% is. Nou, ik kan zeggen dat ik daarmee nog heel bescheiden was. In sommige infraprojecten lopen die kosten zelfs hoger op dan 2/3 van de totale projectkosten! De Aannemersfederatie Bouw en Infra heeft onderzoek laten instellen en voorlopige resultaten laten weliswaar een iets minder schrikbarend beeld zien, maar in de infrastructuur overtreffen de indirecte kosten toch heel vaak de kosten van het geleverde product of project. Dat is in tijden van een verplichtingenstop bij Rijkswaterstaat en bezuinigingen bij lagere overheden aanleiding om te kijken of dat niet een paar tandjes minder kan. EFFICIËNTER Het geld moet dus efficiënter worden ingezet. Dat kan beginnen met veel eenvoudigere en dus minder kostbare aanbestedingsprocedures, waar de Europese Commissie na jarenlang lobbyen vanuit met name het mkb in de infrastructuur aanstaande 9 september ook daadwerkelijk voorstellen voor gaat doen. Ik heb al iemand horen piepen dat dit behoorlijk gaat doorwerken in het verdienmodel van heel veel inkopers, juristen en contractmanagers. Het is een beetje flauw om hen dan maar te adviseren zich om te scholen tot de productiemedewerkers, waar we in de sector zo om verlegen zitten. Maar ze zullen toch niet kunnen ontkennen dat het maatschappelijk niet meer verantwoord is om voor elke euro minder dan 50 cent product te krijgen. En de aanbesteding is dan nog maar het begin, want ook tijdens de uitvoering worden er uitsluitend om administratieve redenen enorme kosten gemaakt. Deze dragen uiteindelijk niet bij aan (de kwaliteit van) het product. Rechtmatigheid lijkt te zijn doorgeschoten. We geven het liefst nog € 10,- uit om de laatste euro verantwoord te krijgen. Laten we daar subiet mee stoppen. Als het gevraagde product naar tevredenheid en tegen de overeengekomen prijs wordt geleverd, wat maakt het dan nog uit hoe de kostenverdeling eruit ziet? Philip van Nieuwenhuizen Voorzitter van de sectie MKB INFRA van de Vereniging Cumela Nederland Cumela, sectie MBK INFRA Nijverheidsstraat 13, 3861 RJ Nijkerk Postbus 1156, 3860 BD Nijkerk Tel. 033 247 49 00 E. info@cumela.nl www.cumela.nl/sectie-MKB-INFRA STRATEGISCHE AGENDA Kansen en uitdagingen die Cumela heeft vastgelegd in haar strategische agenda omvatten de volgende thema’s: • Arbeidsmarkt. De sector heeft te maken met vergrijzing en krapte. Met aantrekkelijke arbeidsvoorwaarden, eigentijdse scholingsprogramma’s en een veilige werkcultuur kan nieuw talent worden aangetrokken. • Bodem & Ruimte. De druk op de ruimte vraagt om slimme combinaties van functies, waarbij praktische kennis en gebiedskennis van Cumela-leden van grote waarde zijn, vaak essentieel voor het maken van de juiste keuzes. • Regels & Rapportage. De regeldruk op mkb-ondernemers is onevenredig hoog en belemmert innovatie en werkplezier. Vereenvoudiging van regels, harmonisatie en digitalisering zijn noodzaak. • Energie & Duurzaamheid. De energietransitie vraagt om investeringen in emissieloos materieel en alternatieve brandstoffen. Cumela bepleit echter realistische tijdpaden en financiële ondersteuning, zodat de doelstellingen ook daadwerkelijk gehaald worden. • Data & Digitalisering. Digitalisering versterkt niet alleen arbeidsproductiviteit en een efficiënte, transparante bedrijfsvoering, maar ook de positie van ondernemers richting opdrachtgevers en overheid. Om die thema’s gestalte te geven, ligt de focus bij een drietal doelstellingen: • werken aan een sterke positie en een positief imago; • inspelen op verandering; • bewustzijn versterken dat medewerkers het kapitaal van de sector zijn. natuurherstel is een mooi voorbeeld van een thema dat bij MKB INFRA een beetje onderbelicht is gebleven. Wat was er aan de hand? De Raad van State zette een streep door de PAS, het Nederlandse Programma Aanpak Stikstof. De PAS van destijds bleek niet in overeenstemming met de Europese Habitatrichtlijn. Dit heeft geleid tot een overheidsbeleid waarbij de focus vrij eenzijdig kwam te liggen bij het verminderen van de stikstofuitstoot en veel minder bij natuuronderhoud. Verkerk: “Het is eigenlijk een vergunningencrisis. We hebben direct in 2017 onze juridische specialist Ruimtelijke Omgeving Teun Jansen naar voren geschoven om zijn deskundigheid in te brengen in het crisisoverleg van VNO NCW. En daar lobbyen wij op het hoogste niveau mee.” SNEL KNOPEN HAKKEN IS MOGELIJK Het is opmerkelijk dat er in de stikstofcrisis al die jaren weinig vooruitgang is geboekt en het tot deze zomer heeft moeten duren voordat de regering een flink pakket aan maatregelen kon presenteren. Bij elkaar gaat het om 20 miljard euro tot 2035, waarvan 2,2 miljard voor natuurherstel en beheer. Daar komt structureel nog bijna een half miljard bij. “Geld is er inmiddels gelukkig. Tot op heden is er veel gedebatteerd maar bleef een compromis uit, doordat politieke partijen de hakken in het zand zetten. Het zou zomaar kunnen dat we door het aangekondigde maatregelenpakket uit de impasse geraken. Hoewel ook wij nog wel kritisch zijn op delen van het plan.” En volgens Verkerk kan men snel aan de slag. Er liggen al geruime tijd diverse wetenschappelijke en empirisch onderbouwde oplossingsrichtingen op tafel. “Wij wijzen al jaren op de gunstige resultaten van percelen waar de afgelopen dertig jaar geëxperimenteerd is met natuurherstelmaatregelen. Het verschil is zo evident dat we verwachten dat nu er geld is, we eindelijk gehoor vinden en de aanpak een meer structureel karakter krijgt.” Het gaat om percelen waar van oudsher naaldbomen voor stuthout in de mijnbouw zijn aangeplant. De naalden verteren slecht waardoor de bodem schraal blijft. “Je haalt er dennenbomen tussenuit en plant struiken, kruiden en loofbomen aan. Binnen enkele jaren krijg je een bodem met meer organische stoffen, dus vruchtbaar en meer biodiversiteit. Daarnaast ontstaan bossen die veel beter bestand zijn tegen branden zoals we die in Frankrijk en ook in Nederland deze zomer hebben gezien.” Het mes snijdt aan meerdere kanten. Overbodig te zeggen dat Cumela-leden voor die natuurherstelwerkzaamheden uitstekend geoutilleerd zijn. OMGAAN MET UITEENLOPENDE BELANGEN Dat de meningen in de samenleving en politiek over het stikstofvraagstuk verschillen is evident. Maar ook binnen de branchevereniging kunnen de belangen uiteenlopen en zelfs tegengesteld zijn. De bedrijven die vooral actief zijn in de bouw – zij zijn vertegenwoordigd in de secties Grondverzet & Cultuurtechniek en MKB INFRA – kunnen niet aan de slag doordat er in bepaalde gebieden te veel stikstof wordt uitgestoten. Zij zijn geneigd naar de boeren te wijzen. Terwijl de secties Agrarisch Loonwerk en Organische Meststoffen erop wijzen dat hun klanten, de boerenbedrijven, niet de enige veroorzakers zijn van het stikstofprobleem. Hoe gaat Cumela daarmee om? “We proberen vooral een bemiddelende rol te spelen. Dat doen we door stille diplomatie, door de verschillende fracties met elkaar in contact te brengen. Doordat we die uiteenlopende standpunten in eigen gelederen hebben, is in principe al voorwerk gedaan voor discussies die je ook elders weer tegenkomt. We kunnen met andere woorden ook daar een bemiddelende rol spelen bij strijdige belangen.”
RkJQdWJsaXNoZXIy NTI5MDA=