PLATFORM VOOR GROND-, WEG- EN WATERBOUW 28 Standaard voor Amsterdamse straatbeeld: Puccinimethode De inrichting van de openbare ruimte is vooral in stedelijke gebieden een grote uitdaging. Ondanks de goede bedoelingen ontbreekt de samenhang vaak en zijn er grote kwaliteitsverschillen. Vanuit een streven naar meer samenhang, eenduidigheid en een hogere uitvoeringskwaliteit is in onze hoofdstad vanaf de eeuwwisseling toegewerkt naar één Amsterdamse werkwijze. Deze kreeg in 2004 de naam ‘Puccinimethode’ en in 2018 werd het zelfs een beleidskader. Welke doelen zijn hierin beschreven en hoe vertaal je die doelen naar de praktijk? TEKST: ING. FRANK DE GROOT BEELD: GEMEENTE AMSTERDAM De Puccinimethode is al enige jaren de standaard voor het Amsterdamse straatbeeld. Volgens deze standaard worden alle straten, pleinen en plantsoenen ingericht. De standaard staat voor een kwalitatief goede fysieke inrichting van de openbare ruimte. Een inrichting die gebruiksvriendelijk, toegankelijk, veilig, beheersbaar, duurzaam, betaalbaar, samenhangend én mooi is. De Puccinimethode uit 2004 resulteerde in 2018 in de vaststelling van het ‘Beleidskader Puccinimethode, de standaard voor het Amsterdamse straatbeeld’ door de gemeenteraad. Deze bestaat uit Deel A ‘Puccinimethode Algemeen’, en de technische handboeken ‘Deel B, Rood’ en ‘Deel C, Groen’. In de technische handboeken staan de technische uitwerkingen van het beleid (beschreven in deel A), inclusief tekeningen, technische details en materiaallijsten. Het Handboek Rood gaat over verhardingen, openbare verlichting en straatmeubilair. Het Handboek Groen gaat over de juiste aanleg van het groen in de stad, waaronder de bomen, vaste planten, grassen, heesters en wadi’s (zie kaderteksten). VEEL BELEIDSREGELS In Amsterdam zijn er meerdere beleidsplannen op het gebied van ruimtelijke kwaliteit. Voorbeelden zijn de ‘Omgevingsvisie 2050’ (2021), de ‘Omgevingsvisie Weesp 2050’ (2021), de ‘Visie Openbare Ruimte 2025’ (2017), de Groenvisie 2050 (2020) en de Watervisie Amsterdam 2040 (2016). Dan is er ook nog de Welstandsnota die belangrijke uitgangspunten bevat met betrekking tot cultuurhistorische waarden en ruimtelijke kwaliteit. Doordat deze beleidsplannen ieder een ander abstractieniveau en een ander doel kennen, verstoren ze elkaar niet. Wel is het belangrijk dat de beleidsplannen niet strijdig zijn met elkaar of verwarring geven. Uit alle genoemde beleidsplannen volgt dat de openbare ruimte mooi ingericht moet zijn en aantrekkelijk om in te verblijven, met oog voor de gezondheid van de Amsterdammers. Maar ook moet deze meer ruimte voor voetgangers en fietsers creëren, met aandacht voor de historische waarden en een rigoureuze toename van de hoeveelheid groen. De Puccinimethode geeft een fysieke vorm aan al dit beleid. BELANGRIJKSTE STANDAARDEN Maar wat zijn dan de standaarden voor de openbare ruimte in Amsterdam? Die zijn gebaseerd op de vijf overtuigingen. Deze vormen de basis voor alle ontwerpen in de Amsterdamse openbare ruimte: 1. De gebruiker is gebaat bij eenvoud en vanzelfsprekendheid. 2. Een goed ontwerp vergt ambacht op elk schaalniveau. 3. Goede openbare ruimte is duurzaam in aanleg, in beheer en in gebruik. 4. We bouwen voort op ‘best practices’ en bieden ruimte aan innovatie. 5. Goede samenwerking zorgt voor het beste resultaat op straat. Eenvoud en vanzelfsprekendheid In het algemeen geldt dat het straatdecor niet zelf de aandacht moet opeisen. De behoefte om op te vallen of iets unieks te maken, leidt te vaak tot een overdreven modieuze inrichting, die onnodig veel aandacht vraagt van de gebruiker en waarin de binding met de historie en de omgeving ontbreekt. Door de toepassing van beproefde standaarden en door uit te gaan van de kracht van eenvoud vormt zich een Amsterdamse traditie die vanzelfsprekend en herkenbaar is. Ambacht op elk schaalniveau Het inrichten en ontwerpen van straten, pleinen, parken en plantsoenen is een ambachtelijke discipline. Het begint met een visie voor de plek, die samen met gebruikers tot stand komt. Vervolgens zijn een goede technische uitwerking en zorgvuldige detaillering onmisbaar voor de kwaliteit. De grote en kleine schaal zijn dus onlosmakelijk met elkaar verbonden en zijn beide even belangrijk. De standaarden van de Puccinimethode brengen kennis en ervaring op het gebied van techniek en detaillering samen. Duurzame inrichting Een goede openbare ruimte is duurzaam in aanleg, beheer en gebruik. Duurzaamheid betekent hier het beperken van de milieubelasting en het grondstofverbruik, het tegengaan van materiaalverspilling, het inzetten op hergebruik, biodiversiteit en bodemkwaliteit. Maar ook het zorgdragen voor tijdloze, robuuste ontwerpen die bestand zijn tegen de veranderingen in het klimaat en de hoge gebruiksdruk in de stad. Een voorbeeld is de inrichting van de openbare ruimte met materialen met een lange technische levensduur, een lage CO2 belasting en een hoger percentage hergeDe Frans Halsbuurt in het centrum van Amsterdam is in 2025 en 2026 opnieuw ingericht. Het is nu een autoluwe en klimaatbestendige woonbuurt met veel ruimte voor voetgangers, fietsers, groen en speelmogelijkheden voor kinderen. Er is veel belangstelling voor deze herinrichting, zelfs uit het buitenland. Veel groen in de Nierstraat. Wadi-inlaat met drie banden in de Nierstraat.
RkJQdWJsaXNoZXIy NTI5MDA=